Zonguldak-Ankara karayolunun, Zonguldak çıkışında 4. km.de Üzülmez bölgesinde hemen yol üzerinde bulunmaktadır. Mağaradan çıkan su, Üzülmez deresine boşalmaktadır.

Mağara (KD-GB(l)) ve KB-GD (2)) Kuzeydoğu-Güneybatı(l) ve Kuzeybatı- Güneydoğu(2) istikametine yönelen iki ana galeriyi ve bu galerilere açılan oda ve salonları kapsar.2.Kattaki galerinin normal fay serilerine bağlı olarak kademe kademe seviyesi azalırken 1.Galeri taş damlalı bir zeminden oluşur.Mağaradaki düşmüş bloklar bölgesel depremler sonucu kırılmış olabilir, l .Galeride sarkıtlar, dikitler, kolonlar, sarkan taşlar, perdeler, makarna biçimli sarkıtlar, damlataşları, havuzlar ve mağara incileri bulunur.Bütün bu mağara oluşumu tipleri ve (benzersiz dikitlerle) 6.5 metrelik bir sarkıtı da kapsayan birçok farklı çeşitteki sarkıt şekilleri 2.Galeride de bulunur.

Mağara girişi geniş ve yüksek olup, büyük bir fosil ağızla kaya blokları arasından girilmektedir. Buradan 250 m. sonra bir sifona ulaşılır. Sifon 10 m. uzunlukta olmasına rağmen, özellikle yaz sonunda çekilen sular sonrası yürünerek geçilebilir. Sifondan geçilerek yeraltı deresine gelinmektedir. Sel sularının getirdiği sarı bir çamurla kaplı olan zeminde yer yer su birikintileri bulunmaktadır. Buradan sonra mağara son derece zengin ve güzel oluşumlar arasından suyun gelişi yönünde 2 kol halinde devam eder. 3200 m. uzunluğundaki mağara kavisler çizerek ilerlemektedir.Nehir ve içerideki göller yürünerek rahatça geçilebilirken büyük yağışlarda ani su baskını olmaktadır. Bu tehlike nedeniyle mağaraya yaz ve sonbahar aylarında girmek uygundur.

Karadeniz Ereğlisi'nin eski adı ile Ayazma olan İnönü Mahallesi bölgesindedir. Bu mağaralar antik çağda yerleşim ve ibadet alanı olarak kullanılmıştır. İlgili mağaralar volkano-klastik kayaçlar içersinde gelişmiştir. Mağaraların ikisinde göl bulunmaktadır. Cehennem Mağaralarının mitolojideki öneminin yanı sıra, arkeolojik çalışmalarla ortaya çıkan zemin mozaiği, sütun, sütun başlığı, lahitler ve kandil yuvası gibi kalıntılar, bu mağaraların Hıristiyanlığın bölgede yasak olduğu yıllarda Hıristiyan gizli ibadet merkezi olarak kullanılması açısından da önemli bir yer olduğunu göstermektedir.

Zonguldak ili, Gelik bölgesinde Ayiçi köyünde, Kızılelma semtinde bulunan mağaraya vasıta ile rahatlıkla ulaşılabilmektedir.

Aydın deresi ile Büyük Ay Deresinin suları aktif olan düden ağzından batmaktadır. Mağaraya yukarıda bulunan 30x10 m. boyutlu fosil ağızdan girilip, 100 m. sonra suya rastlamaktadır. Mağara, su ile beraber yatay olarak ilerlemektedir. ilk 100 metreden sonra 400 m. sürünülerek ilerlenebilmektedir. 400 m.nin sonunda 10 m,'lik bir sifon vardır. Bu sifon sonbahar aylarında geçilebilmektedir. Mağarada galeri sifondan sonra çok büyük boyutlara ulaşmaktadır.

Temelde tek bir aktif galeri halinde devam eden mağaranın 3200 metresinde, 80 m. yüksekliğinde ve dibinde bulunan gölü aydınlatacak derecede büyük bir baca bulunmaktadır. Buradan göllerle üç kilometre daha ilerleyen mağara, 2 sifonla sonlanmaktadır. Batan suyun iki kilometre sonra Cumayanı Mağarasından çıktığı saptanmıştır.
Yeraltı sisteminin (Kızılelma- Cumayanı) toplam uzunluğu 10 km.yi bulan Mağara, 12 km.lik Pınargözü Mağarasından sonra Türkiye'nin ikinci uzun mağara sistemi unvanını taşımaktadır.

Zonguldak - Çaycuma karayolu üzerindedir ve Sofular köyünden sonra yer alır. Uzunluğu 1.5 km. olup prehistorik özellikler taşır. Fotoğrafcılar için ideal bir çalışma yeridir.
Solondaki küçük odanın tavanındaki oluşum, tek kelime ile harikadır. Bu salon, mağaranın küçük bir modelidir.

Toplam uzunluğu 800 m. olan mağaraya denize bakan fosil ağızla girilmektedir. 50 m.den itibaren bir insanın ancak sığabileceği bir delikten sonra yer yer yeraltı deresi ile devam eder. 400 m.de sifon vardır ve suların çekildiği dönemde yürünerek geçilebilmektedir. Buradan itibaren 400 m. daha ilerleyip sifonla sonlanmaktadır.

Eski Zonguldak - Çaycuma Karayolu üzerinde, Çayırköy'den 3 km. uzaklıktadır. Uzunluğu 1.500 mt. civarında olup, aktif bir mağaradır. İçindeki gölcüklerde bot gezintisi yapabilirsiniz.

Kızılelma - Cumayanı yeraltı su sisteminin boşalım ağzını oluşturur. Dışarı birçok ağızla açılmaktadır. Suyun çıktığı ağızdan 100 m.lik sulu bir galeri ile, ya da yukarıdaki fosil kuru ağızdan 75 m. yürünerek salona gelinmektedir. Salon yeraltı deresi üzerinde bir köprü fonksiyonu gören ve olağan üstü güzelliğe sahip Traverten ile başlamaktadır. Yüksekliği 60 m. ve uzunluğu 70 m. olan salonun tabanı kalın bir kum tabakasıyla kapalıdır. ve sifonla sonlanmaktadır. Travertenden sola suyun gelişi yönünde ilerlendiğinde Kızılelma mağarası yönündeki sifona ulaşılır. Bu galeride bot gereklidir. Yağışlı dönemlerde ya da ani fazla yağış olduğunda çok kısa süre içinde su baskını olduğundan, yaşam tehlikesi oluşmaktadır.

Zonguldak'ın merkezinde bulunan  Erçek Mağarası bölgede yaşayan çoğu kişinin haberdar  olmadığı bir doğa harikasıdır. Mağara orman içindedir ve kayın, meşe, ıhlamur, çam, kestane ağaçlarıyla çevrelenmiş patika yolun aşılmasıylda mağaranın devasa ağzına  ulaşılır. Mağara ilimizin diğer bir doğal güzelliği olan Gökgöl Mağrasına yaklaşık 2 km uzaklıktadır. Tepeden mağarının ağzını ve etrafındaki oluşumları seyretmek büyük keyiftir. Zonduldak'taki diğer mağaralarda olduğu gibi mağaranın etrafı bitkilerle örtülmüştür ve rehber olmadan bulunması çok güçtür. Mağaranın içersine Erçek Havzasından gelen  suların bir kısmını  toplayan dere akmaktadır.

Mağaraya giren bu suların düdenlerden olduğu düşünülmektedir. Yakın zamanda kulüp olarak bu su batanların yerleri tespit edilmesi ve arştırılmasına yönelik bir çalışma düşünülmektedir. Aktif kol genelde zik zaklar çizer ve sadece bir yerde ufak bir tırmanış gerektiri onun haricinde yürüyerek ilerlenir. Bu kolun sonunda oldukça dar bir sifon bulunur. Bu sifondan son derece sert ve soğuk rüzgar eser. Sifonun ortasında yer alan taş geçişe izn vermez. Buradan geçmek için ya kum tabakasının kazılması ya da ortadaki taşın kırılması gerekmektedir. MTA yaptığı çalışmasında mağarayı buraya kadar haritalamıştır. Mağaranın sağ kolu ise fosil kola gitmektedir. Fosil kolda yeraltı suyu cılızda olsa başlangıçta görülmektedir. Fosil kolda sürünmeden sonra geniş salona ulaşılır. Geniş salon traverten, dikit ve sarkıt oluşum yönünden oldukça zengindir. Fosil kolda salondan diğer bölümler gidildiğinde kumluk zeminlere rastlanır. Bu mağanın en göze çarpan özelliklerinden biride farklı renklerde (beyaz, turuncu v.b) sarkıtların olmasıdır. Fosil kolda bütün odalar kapanmaktadır, yaptığımız geziler sırasında fosil kolda devam eden herhangi bir geçişe rastlanmamıştır.

Zonguldak - Ereğli Karayolu üzerinde, ılıksu mevkiindedir. Toplam uzunluğu 800 mt. olup Mağaraya girişten hemen sonra travertenlerle karşılaşırsınız.Mağara boyunca ilerlemek için travertenleri tırmanmak ve çelik merdiven kullanmak gerekir.