Safranbolu Kaymakamlar Gezi Evi

18. ve 19. yy. Türk toplumunun geçmişini, kültürünü ve yaşama biçimi ve teknolojisini yansıtan Safranbolu Evleri arasında önemli bir örnektir.
18. yy. başlarında yapıldığı sanılmaktadır. Sahibi Safranbolu kışlası kumandanı Hacı Mehmet Efendi'dir.
Hacı Mehmet Efendi'ye Yarbay karşılığı olan "Kaim-Makam" denilmesi nedeniyle ailesi; dolayısıyla evleri de halk arasında bu isimle söylenegelir olmuştur.

Kentsel dokusunu ve tüm mimari özelliklerini günümüze dek koruyabilmiş, ilçemizde T.C. Kültür Bakanlığı'nın Safranbolu'nun korunması ve sağlıklaştırılması projesi çerçevesinde 1979 yılında kamulaştırıp restorasyonunu tamamladığı Kaymakamlar Evi; 16.12.1981 tarihinde Eğitim Merkezi olarak hizmete açılmıştır.
Safranbolu Çarşı'sı içinde, Hıdırlık Yokuşu Sokağı üzerinde bulunan yapı; kitle, plan ve cephe olarak özgün bir Türk Evi niteliğindedir.

İlçenin Musalla Mahallesinde Kışlayanı ve Akpınar sokaklarının birleştiği köşe başında bulunan Kileciler Evinin 1884 yılında Hacı Mehmet Efendi tarafından yaptırıldığı bilinmektedir.

Her iki sokağın eğimine göre biçimlenen yapı, tam anlamıyla bir köşe evdir. Temel taş duvarlı, üst katlar ahşap çatkı arasında kerpiç dolgudur. İki cephede üst kat zarif işlemeli taş konullar üzerinde dışarıya taşarak inşa edilmiştir. Harem ve selamlık bölümlü konağın selamlık girişi Kışlayanı sokak; harem girişi ise Akpınar sokak üzerinde bulunmaktadır.

Eski Hükümet Konağı Kastamonu Valisi Enis Paşa ile İlçe Kaymakamı Ahmet Bey öncülüğünde ilçe halkının maddi destekleriyle iki yıl içinde (1904-1906) “kale” olarak adlandırılan tepeye inşa edilmiştir. Tamamen kesme taştan yapılan bina, 800 m² kapalı bir alana ve bir de mahzen bölümüne sahiptir.

Kale de bulunan, Padişah lll. Selim’in Sadrazamı Safranbolu'lu İzzet Mehmet Paşa tarafından yaptırılan Saat Kulesi (1797), Sultan ll. Abdulhamit Han devrinde yaptırılan Cephane Binası (1890) ve Cezaevi Binası (1906) diğer önemli tarihi yapılardandır. 2000 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Eski Hükümet Konağı ve çevresindeki binaların restorasyon çalışmasına başlanmış, 2006 yılında tamamlanmıştır.

Müze; zemin, giriş ve 1. kat olmak üzere 3 kattan oluşmaktadır. Safranbolu’nun günümüze kadar geçirdiği evreleri kronolojik olarak izleyebilir, yaşam ve kültürünü görüp eski bir Safranbolu Çarşısı’nda gezebilirsiniz.

Giriş katta; Safranbolu’nun ve binanın tarihçesi, haritaları, kültürel yayınları, uydu görüntüleri, sergi salonu ve konferans salonu bulunmaktadır. Etnografya salonunda; Cumhuriyet Dönemine ait kıyafetler ve Safranbolu ‘ya özgü eski eşyalar sergilenmekte, Fotoğraflarla Safranbolu Salonunda; Osmanlı Döneminden Cumhuriyet Dönemine kadar uzanan Safranbolu tarihi ile ilgili bilgiler, görsel detaylar, Roma Dönemi, Osmanlı Dönemi ve Cumhuriyet Dönemi madeni paraları ve Eski el yazması eserler sergilenmektedir.

Zemin Katta; Safranbolu’da Ticari Hayat ve geleneksel El Sanatları hakkında fotoğraflı bilgiler bulunmaktadır. Aynı zamanda; Esnaf Ve Zanaatkarlar Çarşısı’nda Eczanecilik Müzesi, Lokumculuk Müzesi, Yemenici, Baharatçı, Kundaracı – Sayacı, Semerci, Demirci, Kalaycı, Bakırcı ve Esnaf Kahvesi gibi Safranbolu’daki önemli Esnaf kollarının çalışma ortamları özgün canlandırma tekniği ile ziyaretçilere sunulmuştur. 

Demir-Çelik işletmelerinin bünyesinde mevcut malzeme ve fotoğrafların bir araya getirilmesi, çağdaş teknolojiyi, yeni oluşumları, araştırmaları izlemek, sadece eskiye bağlı kalmamak, gelişen teknolojiyi yeni yetişen kuşaklara aktarmak amacıyla kurulmuş olan müzemiz eğitim ve öğretime dönük etkinlikleri de kapsamaktadır.

Ayrıca, müze "Demir Çağı" eserleriyle zenginleştirilmesi ve bu çağın gelişim sürecinin araştırılması amacıyla bir dizi çalışmalar da yapmaktadır.

Birinci salonda 2 yıl gibi kısa bir sürede, katırlarla yük taşınarak inşa edilen tesislerin nasıl işletmeye açılmış olduklarını belgeleyen tarihi fotoğrafların yanı sıra, entegre tesislerden alınan ilk ürün ve döküm modelleri, bu tesislerde kullanılan hammaddeleri içeren numuneler ve çelik konstrüksiyon tesislerinde kullanılan her çeşit profil, köşebent örnekleri ve yan üretim tesislerinden elde edilen maddeler bulunmaktadır.

İkinci salonda, mühendislik mamulleri üretimlerinin, tesislerimizin ve yurt çapındaki ağır sanayi tesislerinin makine yedek parçalarının modelleri, istatistik şemalar, TV ve radyo verici anten direklerinin maketleri bulunmaktadır.

Ayrıca, Türk mühendis ve işçileri tarafından yapılmış, buharlı lokomotif, dizel lokomotif, raylı vinç maketleri de bulunmaktadır.